Lambert zwolniony z obowiązku startów w lidze brytyjskiej

Robert Lambert nie będzie musiał startować w brytyjskiej lidze żużlowej, aby w sezonie 2027 jeździć w Polsce i obronić tytuł mistrza świata. Speedway Control Bureau, organ zarządzający żużlem na Wyspach, potwierdził w czwartek 12 listopada, że zapowiadany obowiązek startów w krajowych rozgrywkach dla posiadaczy licencji ACU nie obejmie aktualnego indywidualnego mistrza świata. Pełne kryteria i lista wyjątków mają zostać ogłoszone przed startem nowego sezonu.

Informację przekazał oficjalny serwis British Speedway, a za nim polskie portale żużlowe, w tym WP SportoweFakty i BestSpeedwayTV. Dla kibiców w Polsce to wiadomość istotna z prostego powodu: Lambert jest jednym z liderów PRES Grupa Deweloperska Toruń, drużynowego mistrza Polski z 2026 roku, a jego kalendarz od lat opiera się na PGE Ekstralidze, lidze szwedzkiej i cyklu Grand Prix.

Skąd wziął się problem z licencją ACU

Kłopot zaczął się jesienią, gdy na Wyspach zapowiedziano zmianę zasad wydawania zgód na zagraniczne starty. Według zapowiedzi zawodnicy z licencją ACU (Auto-Cycle Union, brytyjskiej federacji motocyklowej) od sezonu 2027 mieli otrzymywać pozwolenie na jazdę w ligach poza Wielką Brytanią tylko pod warunkiem jednoczesnego udziału w jednej z brytyjskich lig. W praktyce oznaczało to, że każdy Brytyjczyk, który chce jeździć w Polsce, Szwecji czy Danii, musiałby podpisać kontrakt także z klubem na Wyspach.

Jak przypominał w październiku serwis BestSpeedwayTV, Lambert jest najbardziej wyrazistym przykładem zawodnika, którego nowy przepis uderzałby bezpośrednio. Mistrz świata od kilku lat nie startuje w Premiership, najwyższej klasie rozgrywkowej w Wielkiej Brytanii, a jego sportowa przyszłość związana jest przede wszystkim z polskimi rozgrywkami. Powrót na Wyspy oznaczałby dodatkowe mecze, dodatkowe podróże i przebudowę całego planu startowego.

Sam zawodnik już wcześniej sygnalizował, według relacji polskich mediów, że ewentualny powrót do Premiership byłby dla niego łatwiejszy, gdyby brytyjskie spotkania odbywały się tylko w jeden dzień tygodnia. Obecny model zakłada dwa dni ligowe, co przy jednoczesnej jeździe w Polsce, Szwecji i w Grand Prix tworzy kalendarz trudny do pogodzenia.

Co dokładnie potwierdziło Speedway Control Bureau

Komunikat jest krótki i dość ostrożnie sformułowany. Według oficjalnego serwisu British Speedway SCB potwierdziło, że mimo wcześniejszej zapowiedzi dotyczącej obowiązku startów w brytyjskich rozgrywkach ligowych przez posiadaczy licencji ACU, wymóg ten nie ma zastosowania w przypadku Lamberta. SCB i ACU mają ogłosić pełne kryteria kwalifikacji oraz wyjątki przed sezonem 2027.

Istotne jest to, czego w komunikacie nie ma. Nie podano, na jakiej podstawie przyznano wyjątek, czy wynika on wprost z tytułu mistrza świata, ani czy podobne zwolnienia dostaną inni zawodnicy. Polskie portale piszą, że niewykluczone jest objęcie wyjątkiem kolejnych żużlowców, ale na razie to jedynie przypuszczenie, a nie oficjalna decyzja.

Obóz Young Lions: mistrz świata w roli trenera

Ten sam komunikat British Speedway przyniósł drugą informację. Lambert poprowadzi w sezonie 2027 dwudniowy obóz szkoleniowy Young Lions Training Camp, otwarty dla młodych brytyjskich zawodników. Zajęcia mają odbyć się w Wielkiej Brytanii, a termin i miejsce zostaną podane później.

Brytyjska federacja przypomina w komunikacie drogę, którą przeszedł sam Lambert. Startował na wszystkich szczeblach brytyjskiego żużla, w tym w 2013 roku w National Development League w barwach King’s Lynn, a później trzykrotnie wygrywał mistrzostwo Wielkiej Brytanii do lat 21. Według organizatorów zawodnik sam zaoferował pomoc w przekazaniu wiedzy następcom.

Trudno nie zauważyć, że oba elementy komunikatu zostały podane razem. Zwolnienie z ligowego obowiązku idzie w parze z zobowiązaniem wobec szkolenia młodzieży na Wyspach. Oficjalnie nikt nie przedstawia tego jako warunku wyjątku, dlatego należy traktować to raczej jako sygnał, że brytyjskie władze chcą zatrzymać mistrza świata w orbicie krajowego żużla, nawet jeśli nie w lidze.

Lambert w Wielkiej Brytanii w 2027 roku

Zwolnienie nie oznacza, że Lambert zniknie z brytyjskich torów. Według British Speedway mistrz świata będzie rywalizował na najwyższym poziomie w Wielkiej Brytanii w ramach obrony tytułu, ponieważ cykl Grand Prix odwiedzi Ipswich 14 sierpnia 2027. Możliwe są także kolejne występy na Wyspach, zależne od ostatecznego kształtu kalendarzy FIM i rozgrywek krajowych.

Kalendarz Grand Prix 2027 przewiduje jedenaście rund rozgrywanych w dziesięć weekendów. Lambert jako obrońca tytułu odwiedzi także dwa polskie tory oraz Stadion Narodowy w Warszawie. Pisaliśmy o tym szerzej przy okazji ogłoszenia stałej dzikiej karty dla Macieja Janowskiego na sezon 2027.

Co to oznacza dla Torunia i PGE Ekstraligi

Z polskiej perspektywy decyzja SCB usuwa jedną z niewiadomych przed sezonem 2027. Lambert był w 2026 roku jednym z najważniejszych punktujących toruńskiej drużyny. W rewanżowym meczu finału PGE Ekstraligi we Wrocławiu zdobył 11 punktów i był najlepszym zawodnikiem gości, a PRES Grupa Deweloperska Toruń obroniła tytuł, wygrywając dwumecz 101:79. Szczegóły opisywaliśmy w relacji z finału, w którym Toruń obronił mistrzostwo Polski.

Według polskich mediów Lambert w sezonie 2027 nadal ma być jednym z filarów toruńskiego zespołu. Gdyby brytyjski przepis objął go bez wyjątku, klub musiałby liczyć się z tym, że jego lider jeździ dodatkowo w Premiership, co oznacza więcej spotkań, więcej podróży i większe ryzyko zmęczenia lub kontuzji w środku sezonu. Dla klubów PGE Ekstraligi, które budują składy wokół kilku zawodników klasy światowej, każdy dodatkowy obowiązek ligowy gwiazdy ma realne znaczenie.

Zmiana dotyczy również ligi szwedzkiej, w której Lambert regularnie startuje. Przepis, w pierwotnej wersji, miał uzależniać zgodę na starty za granicą od udziału w lidze brytyjskiej, więc nie chodziło wyłącznie o Polskę. Wyjątek oznacza, że zawodnik może zachować dotychczasowy model startów w Polsce i Szwecji, uzupełniony o cykl Grand Prix.

Szersze tło: spór o kalendarz zawodnika

Sprawa Lamberta jest częścią większej dyskusji o tym, kto kontroluje kalendarz żużlowca. Brytyjski żużel od lat zmaga się z odpływem najlepszych zawodników do lepiej płacących lig w Polsce i Szwecji. Pomysł, aby zgodę na zagraniczne starty powiązać z jazdą na Wyspach, był próbą zatrzymania gwiazd w krajowych rozgrywkach i podniesienia poziomu sportowego Premiership.

Według danych przywoływanych przez BestSpeedwayTV w sezonie 2026 Premiership liczyła sześć drużyn, a każda rozegrała po 20 spotkań w rundzie zasadniczej. Najlepsza czwórka przechodziła do fazy play-off, a do tego dochodziły mecze pucharu ligi. Dla zawodnika, który jednocześnie jeździ w PGE Ekstralidze, lidze szwedzkiej i w Grand Prix, to bardzo duże obciążenie.

Pomysł nie podobał się części zawodników. Najostrzej zareagował Daniel Bewley, zawodnik Betard Sparty Wrocław, który w październiku odniósł się do sprawy na platformie X. Jak cytował BestSpeedwayTV, Bewley nazwał nowe zasady „współczesnym niewolnictwem” i ocenił, że nie da się ich wyegzekwować, a każdy sąd odrzuciłby taki zapis jako naruszenie praw człowieka. Warto dodać, że sytuacja Bewleya jest inna niż Lamberta, bo zawodnik Sparty jeździł w Premiership także w zakończonym sezonie.

Dlaczego licencja macierzystej federacji ma takie znaczenie

W żużlu zawodnik startuje na licencji federacji swojego kraju. Dla Brytyjczyka jest to ACU, dla Polaka Polski Związek Motorowy. To macierzysta federacja wydaje zgodę na starty za granicą, dlatego każdy przepis, który wiąże tę zgodę z dodatkowymi warunkami, działa jak dźwignia: nie trzeba niczego zakazywać, wystarczy uzależnić pozwolenie od spełnienia wymogu w kraju.

Właśnie dlatego zapowiedź z Wysp wywołała tyle emocji. Zawodnik, który nie zgodziłby się na jazdę w brytyjskiej lidze, teoretycznie ryzykowałby brak zgody na kontrakt w Polsce czy Szwecji, czyli tam, gdzie zarabia najwięcej i gdzie buduje pozycję sportową. Dla klubów PGE Ekstraligi oznaczałoby to z kolei niepewność przy kontraktowaniu Brytyjczyków, bo o dostępności zawodnika decydowałyby nie tylko jego umowa i forma, ale też decyzje federacji z innego kraju.

Wyjątek dla Lamberta pokazuje, że brytyjskie władze są gotowe na elastyczność przynajmniej wobec zawodników z absolutnego topu. Otwarte pozostaje pytanie, jak szeroko zostanie ona zastosowana i czy w ogóle zostanie zapisana w regulaminie jako ogólna zasada, a nie decyzja podejmowana indywidualnie. Odpowiedź da dopiero zapowiadany dokument z kryteriami, który SCB i ACU mają przedstawić przed startem nowego sezonu.

Reakcje i opinie

Polskie media przedstawiają decyzję jako ustępstwo brytyjskich władz. Przegląd Sportowy pisze wprost, że federacja przegrała bitwę z mistrzem świata, BestSpeedwayTV, że Brytyjczycy oficjalnie ustąpili, a WP SportoweFakty mówi o wyjątku dla mistrza świata. To jednak interpretacja dziennikarzy. W samym komunikacie British Speedway nie ma mowy o wycofaniu się z przepisu, a jedynie o tym, że nie ma on zastosowania w przypadku Lamberta, oraz o zapowiedzi publikacji kryteriów i wyjątków.

Ta różnica ma znaczenie dla innych zawodników. Jeżeli kryteria wyjątków okażą się wąskie, na przykład ograniczone do mistrza świata lub uczestników Grand Prix, to przepis nadal może dotyczyć młodszych Brytyjczyków, którzy dopiero budują kariery w Polsce czy Szwecji. Jeżeli będą szerokie, przepis straci znaczną część sensu. Na odpowiedź trzeba poczekać do ogłoszenia SCB i ACU.

Pod polskimi tekstami pojawiają się też pytania kibiców o konsekwencje dla przepisu jako całości: skoro obowiązek nie dotyczy najlepszego zawodnika, trudno będzie przekonująco egzekwować go wobec innych. To nie są oficjalne stanowiska, ale dobrze pokazują, dlaczego zapowiadane kryteria będą kluczowe.

Lambert jako obrońca tytułu

Lambert zdobył tytuł indywidualnego mistrza świata w 2026 roku w finałowej rundzie cyklu na Motoarenie w Toruniu. W klasyfikacji generalnej zgromadził 162 punkty i wyprzedził Bartosza Zmarzlika o dwa punkty, a brązowy medal przypadł Brady’emu Kurtzowi. Przebieg tamtej rundy opisywaliśmy w tekście o tym, jak Lambert został mistrzem świata, a Zmarzlik zdobył srebro.

Brytyjczyk urodził się 5 kwietnia 1998 roku w hrabstwie Norfolk. W 2024 roku był wicemistrzem świata, a złoto z 2026 roku uczyniło go pierwszym brytyjskim mistrzem świata od czasu Taia Woffindena, który trzeci tytuł zdobył w 2018 roku. W sezonie 2027 będzie bronił tytułu w stawce, w której znajdą się także czterej Polacy: Bartosz Zmarzlik, Patryk Dudek, Kacper Woryna i Maciej Janowski.

Dla samego zawodnika rozwiązanie sprawy licencji przed zimą ma wymiar praktyczny. Okres przygotowawczy to czas na budowę sprzętu, ustalanie umów z tunerami i planowanie logistyki na cały sezon. Niejasność co do tego, czy trzeba będzie dołożyć trzecią ligę, utrudniałaby każdy z tych elementów. Teraz plan może opierać się na Polsce, Szwecji i Grand Prix, z ewentualnymi pojedynczymi startami na Wyspach.

Co dalej: kalendarz najbliższych decyzji

• Kryteria i wyjątki SCB/ACU: mają zostać ogłoszone przed startem sezonu 2027. Dopiero one pokażą, czy wyjątek dla Lamberta jest jednostkowy, czy obejmie szerszą grupę zawodników.
• Obóz Young Lions: termin i miejsce dwudniowego szkolenia mają zostać podane później.
• Kalendarze FIM i lig krajowych: od ich ostatecznego kształtu zależą ewentualne dodatkowe starty Lamberta w Wielkiej Brytanii.
• Grand Prix 2027: start sezonu 1 maja w Chorwacji, runda w Warszawie 15 maja, w Ipswich 14 sierpnia i w Toruniu 25 września.

Do czasu publikacji pełnych kryteriów sprawa pozostaje otwarta dla pozostałych Brytyjczyków jeżdżących w Polsce. Dla Lamberta i Torunia najważniejsze rozstrzygnięcie już zapadło: mistrz świata może planować sezon 2027 bez obowiązkowego kontraktu w Premiership.

FAQ